Formula 1 chempionati yetakchisi Kimi Antonelli juma kuni Vengriya Gran-prisining birinchi erkin mashgʻulotida qatnashmaydi. Xalqaro avtosport federatsiyasi eʼlon qilgan roʻyxatga koʻra, birinchi sessiyada jami besh pilot mashina boshqaruvini yosh dasturchilarga topshiradi. Bu qaror mavsum oʻrtasidagi anʼanaviy amaliyotning bir qismi boʻlib, jamoalar uchun yangi kuch sinash imkoniyatini yaratadi.
Mashgʻulotdan oldingi rasmiy tasdiqlangan roʻyxatda Antonelli bilan birga yana toʻrt ism bor: ularning barchasi birinchi sessiyada oʻz oʻrnini zaxira yoki akademiya pilotlariga beradi. Bu holat chempionat jadvalining yuqori qismidagi kurashga bevosita taʼsir koʻrsatmaydi, chunki asosiy ballar faqat kvalifikatsiya va poygada taqsimlanadi. Shunga qaramay, birinchi mashgʻulot natijalari koʻpincha jamoaning hafta oxiri uchun boshlangʻich sozlamalarini belgilashda hal qiluvchi rol oʻynaydi.
Zamonaviy Formula 1da har bir jamoa mavsum davomida cheklangan miqdordagi yosh pilot sessiyalarini oʻtkazishi shart. Reglament boʻyicha har bir asosiy pilot yil davomida kamida ikki marta birinchi erkin mashgʻulotni tajribasiz hamkorga boʻshatib berishi kerak. Bu talab jamoalarni kelajak uchun kadr tayyorlashga majbur qiladi, chunki zaxira pilotlar real poyga sharoitida kamdan-kam imtihon topshiradi.
Birinchi sessiya odatda eng kam informativ hisoblanadi: trek hali tozalanmagan, rezina qatlami shakllanmagan, havo harorati barqaror emas. Aynan shu sabab jamoalar uchun tajribali pilotni dam oldirish va yosh dasturchiga mashina berish eng kam xavfli variant boʻlib qoladi. Ikkinchi va uchinchi mashgʻulotlarda esa asosiy tarkib toʻliq ishlaydi, chunki kvalifikatsiyaga tayyorgarlik aynan shu sessiyalarda yakunlanadi.
Besh pilotning sessiyani oʻtkazib yuborishi poyga natijasiga toʻgʻridan-toʻgʻri taʼsir qilmaydi, ammo bilvosita omillar eʼtibordan chetda qolmasligi kerak. Yosh pilotning mashinani boshqarishi asosiy haydovchining sozlamalar boʻyicha fikrini cheklaydi, chunki texnik maʼlumotlar boshqa qoʻllardan yigʻiladi. Shu sababli murabbiy shtab keyingi sessiyalarda qoʻshimcha vaqt ajratishga majbur boʻladi.
Vengriya treki oʻzining tor konfiguratsiyasi va past tezlikdagi burilishlari bilan ajralib turadi. Bu yerda toʻgʻri chiziq tezligi emas, balki mexanik tutashish va sekin burilishlardan chiqish muhim ahamiyat kasb etadi. Statistikaga koʻra, soʻnggi 10 yilda bu trekda qutb pozitsiyasini egallagan pilotlarning 7 tasi poygani ham birinchi oʻrinda yakunlagan. Bu koʻrsatkich kvalifikatsiya ahamiyatini yaqqol koʻrsatadi.
Birinchi mashgʻulot natijalariga qarab prognoz tuzish odatda ishonchsiz hisoblanadi, chunki sessiya vaqtida koʻp jamoalar turli yonilgʻi miqdori va shina turlari bilan sinov oʻtkazadi. Ammo uchta koʻrsatkich baribir diqqatga sazovor: sektor vaqtlari, uzoq masofali yugurish tempining barqarorligi va tormoz nuqtalaridagi izchillik. Agar bir jamoa uch sektorda ham izchil vaqt koʻrsatsa, uning haqiqiy tezligi yuqori boʻlish ehtimoli katta.
Antonelli mavsumning birinchi yarmida oʻrtacha 14,2 ball toʻplagan holda jadvalda yetakchilik qilmoqda. Uning trekdagi barqarorligi, xususan sekin burilishlardan chiqishdagi aniqligi, Vengriya sharoitiga mos keladi. Birinchi mashgʻulotni oʻtkazib yuborish uning uchun jismoniy jihatdan kam yuk, ammo texnik maʼlumot yigʻishda maʼlum darajada yoʻqotish demakdir.
Yosh pilotlar uchun esa bu sessiya kamdan-kam uchraydigan sinov maydoni boʻlib qoladi. Ular odatda poyga tempida emas, balki barqaror aylanish va mashina xatti-harakatini tushunishga eʼtibor qaratadi. Shu bois birinchi mashgʻulotdagi vaqt jadvali koʻpincha haqiqiy kuch nisbatini aks ettirmaydi.
Agar siz sport prognoziga jiddiy yondashsangiz, birinchi mashgʻulot natijalarini yakka holda asos qilib olmang. Buning oʻrniga uchta mustaqil manbani solishtiring: ikkinchi mashgʻulotdagi uzoq yugurish tempisi, shinalarning eskirish surʼati va jamoaning oldingi uch poygadagi natijalari. Uch manba bir xil yoʻnalishni koʻrsatsa, prognozning ishonchliligi sezilarli oshadi.
Turnir jadvalidagi farqlar ham eʼtibordan chetda qolmasligi kerak. Chempionat yetakchisi uchun har bir ball qimmat, shu sababli u riskli strategiyani tanlashga kamdan-kam yoʻl qoʻyadi. Orta jadvaldagi jamoalar esa aksincha, tajriba qilishga tayyor boʻladi, chunki ular uchun katta yutuqdan koʻra kutilmagan natija ehtimoli muhimroq.
Tahlilchi sifatida men shuni kuzataman: birinchi mashgʻulotni oʻtkazib yuborgan pilotlar keyingi sessiyalarda odatda qoʻshimcha aylanishlar sonini koʻpaytiradi. Bu ularning umumiy yugurish masofasini oshiradi, lekin poyga tempiga tayyorgarlik sifatiga salbiy taʼsir qilmaydi. Aksincha, kamroq charchoq bilan ikkinchi sessiyaga kirishgan haydovchilar koʻpincha aniqroq sozlama topadi.
Bukmeker koeffitsientlari poyga oldidan tez oʻzgaradi, ayniqsa erkin mashgʻulotlar yakunlangandan